Avrupa Birliği, Schengen vize sisteminde önemli bir dönüşüm için hazırlıklarını hızlandırdı. Avrupa Komisyonu’nun 29 Ocak’ta duyurduğu yeni plan, özellikle sık seyahat eden turistler ve iş insanlarının Avrupa’ya girişini kolaylaştırmayı hedeflerken, aynı zamanda sınır güvenliği mekanizmalarını da güçlendirmeyi amaçlıyor.
Yeni düzenleme, güvenilir yolcuların daha uzun süreli vize alabilmesine yönelik taleplere yanıt niteliği taşıyor. ABD, Birleşik Krallık ve Kanada gibi ülkelerde uygulanan uzun süreli vizelere benzer bir modele geçmeyi değerlendiren AB, hem konsolosluklardaki yoğunluğu azaltmayı hem de Avrupa’yı turizm ve ticaret açısından daha cazip hale getirmeyi planlıyor.
5 yılın üzerinde çok girişli vize gelebilir
Mevcut uygulamada çok girişli Schengen vizeleri en fazla 5 yıl süreyle veriliyor ve süresi dolduğunda yeniden başvuru yapılması gerekiyor. Yeni teklif hayata geçerse, geçmiş seyahatlerinde kurallara uymuş, düşük göç riski taşıyan ve güvenilir profil olarak değerlendirilen kişilere 5 yıldan daha uzun süreli çok girişli vizeler verilebilecek.
Ancak bu hak herkese otomatik olarak tanınmayacak. Düzenli seyahat geçmişi bulunan, vize ihlali yapmamış ve güvenlik açısından risk taşımayan kişiler bu avantajdan yararlanabilecek. Böylece iş, ticaret veya turizm amacıyla Avrupa’ya sık gidip gelenlerin tekrar tekrar başvuru yapma zorunluluğu azalacak.
Dijital vize sistemine geçiş
Planın en dikkat çekici kısmı ise vize işlemlerinin tamamen dijital ortama taşınması. Yeni sistemle birlikte pasaportlara yapıştırılan klasik vize etiketleri yerine elektronik (dijital) vizeler kullanılacak.
Başvurular merkezi bir çevrim içi platform üzerinden yapılabilecek ve süreç başvuru sahipleri tarafından takip edilebilecek. Bu sayede hem işlem sürelerinin kısalması hem de sahtecilik riskinin azaltılması hedefleniyor.
Dijital vize sistemi, sınır kontrolünü de değiştirecek. Birbirine entegre veri tabanları ve biyometrik doğrulama yöntemleri sayesinde düzensiz göç, organize suç ve güvenlik tehditlerine karşı daha etkili bir denetim yapılması planlanıyor.
Ne zaman yürürlüğe girecek?
Değişiklikler henüz hazırlık aşamasında. Uygulamanın hayata geçmesi için Avrupa Parlamentosu ve üye ülkelerin onayı ile teknik altyapının tamamlanması gerekiyor. AB, vize süreçlerinin dijitalleştirilmesini 2026 yılına kadar tamamlamayı hedefliyor.
Çok girişli vizelerin süresinin uzatılmasına ilişkin detaylar ise biyometrik veri saklama süreleri ve yeni sınır yönetim sistemlerinin devreye alınmasına bağlı olarak netleşecek.