Türkiye'de madde bağımlılığı krizi devam ederken, özellikle metamfetamin bağımlılığı endişe verici bir boyut kazanıyor. Ülkede tedavi gören bağımlıların her 10'undan yaklaşık 4'ü bu sentetik maddenin etkisi altında. Bu durum, metamfetaminin Türkiye’de ne denli hızlı yayıldığını gösteriyor.
Metamfetaminin Tedavi Başvurularındaki Yükselişi Nedenleri Neler?
Son yıllarda Türkiye'de madde bağımlılığı tedavisinde, en çok başvurulan madde metamfetamin oldu. Türkiye Uyuşturucu Raporu’na göre, 2007-2023 yılları arasında yatarak tedavi gören bireylerin sayısı %428 oranında artarak dikkat çekici bir yükseliş gösterdi. Ancak 2023'te tedavi gören sayı bir önceki yıla göre %6,2’lik bir düşüş ile 13,168’e geriledi. Öte yandan, tekrarlayan kayıtları da eklediğimizde toplam sayı 16,291 kişiye ulaşmakta.
Ayaktan Tedavi Alanlar ve Yeni Eğilimler
2014 yılından itibaren izlenen ayaktan tedavi gören hasta sayısı ise 2023’te %15,3 artarak 349,393'e yükseldi. İncelemelerde tedavi görenlerin madde türlerine göre dağılımı yapıldığında, metamfetamin %37,1 ile en yüksek oranı oluşturuyor. 2019, 2020 ve 2021 yıllarında en fazla tedavi talep edilen madde eroindi, ancak 2022 itibarıyla metamfetamin bu alanda liderliği üstlendi. Eroin 2023'te %28 ile ikinci, esrar ise %11,2 ile üçüncü sırada yer alıyor.
Uzman Görüşü: "Metamfetamin Sorunu ve Çözüm Yetersizlikleri"
Bağımlılık alanında uzman olan Prof. Dr. Kültegin Ögel, madde kullanımının artışına dikkat çekerek şu görüşleri paylaştı: “1995’lerde bu alana girdiğimde çaresizlik durumu bu denli yoktu; o zamanki tedavi merkezlerinin sayısı da bugünkü kadar değildi. Merkezlerin artması, tedavi görenlerin sayısının da artmasına neden oluyor. Ancak madde bağımlığına dair eksik araştırmalar ve yeterli tedavi olanakları ile sorunlar devam ediyor. Örneğin, bonzai kullanımı bir dönem oldukça yaygındı ve ardında metamfetamin çıkageldi. Şu anda bu maddenin etkisi devam etmekte.”
Rehabilitasyon Merkezlerinin Yetersizliği ve Çözüm Önerileri
Ögel, Türkiye'de rehabilitasyon aşamasının neredeyse yok denecek kadar az olduğunu belirtirken, “Ülkemizde sadece üç rehabilitasyon merkezi bulunmakta. Bu durum, bağımlılığın tedavisinde büyük bir eksiklik. Şu an yalnızca detoks işlemleri yapılmakta, tam anlamıyla bir rehabilitasyon süreci uygulanmamaktadır. Bağımlılık tedavisinin en az üç ay sürmesi gerekmektedir, fakat günlük tedavi süreleri ile çözüm üretilmesi mümkün değil. Dolayısıyla, bağımlı bireyler için uygun tedavi seçenekleri bulunmadığı için tedavi süreci başarısız olmaktadır.” şeklinde ifade etti.
Madde bağımlılığı, pek çok genç bireyin hayatını kaydırabilen ciddi bir sorundur. Özellikle arkadaş çevresi ve merak duygusu, bağımlılığa giden yolda önemli etkenler arasında yer alıyor. 27 yaşındaki bir madde kullanıcısının deneyimleri, bu sorunun derinliklerini anlamamıza yardımcı oluyor.
Bağımlılığın Gölgesinde Yaşamak Mümkün Mü?
Bağımlılığın getirdiği sorunlar, hem fiziksel hem de duygusal anlamda hayatı zorlaştırıyor. Kullanıcı, düzenli bir yaşam sürmenin neredeyse imkansız olduğuna dikkat çekiyor. Birçok kişi başlarda bunu bir alışkanlık olarak görse de, zamanla hayatlarının birçok alanında büyük kayıplar yaşadıklarını ifade ediyorlar.
Gençler İçin Eğitim mi, Yoksa Yargı mı?
Bağımlılıkla mücadelede erken yaşta verilen eğitimlerin önemi büyük. Kullanıcı, özellikle ebeveynlerin yanlış yaklaşımlarının gençleri daha da tehlikeli durumlara sürüklediğine vurgu yapıyor. Eğitimlerin okullarda verilmesi gerektiğini ve gençlerin bilinçlendirilmesinin önemini vurguluyor. Toplumda içenlerin dışlanması ve aşağılanması yerine, eğitim ve empati yoluyla bu sorunun üzerinin örtülmemesi gerektiği bilinci yerleşmelidir.
