Ortadoğu’da tırmanan askeri gerilim, küresel havacılık sektörünü doğrudan etkilemeye başladı. Özellikle jet yakıtı fiyatlarındaki sert yükseliş, ABD başta olmak üzere birçok ülkede havayolu şirketlerini maliyet baskısıyla karşı karşıya bıraktı.
Argus ABD Jet Yakıt Endeksi verilerine göre, jet yakıtı fiyatı 27 Mart itibarıyla galon başına 2,17 dolardan 4,57 dolara çıkarak kısa sürede iki kattan fazla arttı. Uzmanlar, bu hızlı yükselişin havayolu şirketlerinin yakıt stoklarını birkaç hafta içinde tüketebileceği uyarısında bulunuyor.
Seferler azalabilir, biletler artıyor
Artan maliyetler nedeniyle havayolu şirketleri şimdiden önlem almaya başladı. United Airlines CEO’su Scott Kirby, kısa vadede uçuşların yaklaşık yüzde 5’inin azaltılacağını açıkladı. Kirby, mevcut fiyat seviyelerinin devam etmesi halinde yalnızca yakıt maliyetinin yıllık bazda 11 milyar dolarlık ek yük oluşturabileceğini belirtti.
Delta Air Lines CEO’su Ed Bastian ise jet yakıtındaki artışın sadece mart ayında şirketlerine yaklaşık 400 milyon dolar ek maliyet getirdiğini ifade etti. Bastian, bu artışın bilet fiyatlarına yansımaya başladığını da vurguladı.
Hürmüz Boğazı etkisi
Jet yakıtı arzının önemli bir bölümü Ortadoğu’dan sağlanıyor. Bölge ülkeleri günlük yaklaşık 1,1 milyon varillik ihracatla küresel tüketimin yüzde 15-17’sini karşılıyor. Ancak Hürmüz Boğazı’nda tanker trafiğinin aksaması, bu arzın dünya piyasalarına ulaşmasını zorlaştırıyor.
Uzmanlara göre mevcut kriz derinleşirse, sadece havacılık sektörü değil, küresel ticaret ve enerji piyasaları da daha büyük bir dalgalanmayla karşı karşıya kalabilir.
